697. Culex et Passer. Passer ceperat culicem. Culex clamabat, “Concede mihi vitam; reputa iuventutem meam.” “Non ita,” respondet ille; “devorabo te, nam ego sum magnus, tu es parvus.” Passerem edentem conspicit accipiter et unguibus corripit. Tum passer clamavit, “Cur me necas? Nihil peccavi. Parce!” “Non ita,” respondet accipiter; “devorabo te, nam ego sum magnus, tu es parvus.” Dum accipiter passerem dilacerat, subito devolat vultur et corripit accipitrem. “Magne rex,” clamat accipiter, “mitte iram tuam et redde mihi libertatem.” “Non ita,” respondet ille; “devorabo te, nam ego sum magnus, tu es parvus.” Ita loquens, praedam dilaniat. Repente collum superbi perforat sagitta, quam venator emiserat. “Cur me interficis?” clamat vultur moribundus; “numquam tibi nocui.” “Iure te interficio,” respondet venator; “nam ego sum magnus, tu es parvus.”
M0697 (not in Perry)
694. Scarabaei et Apes, Prandentes. Apes semel invitaverunt scarabaeos ad prandium. Venerunt scarabaei, et, mensa posita, apposuerunt apes mel et favum. Scarabaei parum comederunt et avolaverunt. Iterum scarabaei invitaverunt apes; mensa posita, apposuerunt apibus fimum boum. Apes noluerunt gustare et recesserunt.
M0694 (not in Perry)
693. Scarabaeus et Apes. Scarabaeus conspexit apem mel permultum parantem petiitque ex ea ut se artem doceret. Apes morem ei gessit. Cum autem inveniret eum numquam mel facere intellecturum, aculeo eum percussit et interfecit. Scarabaeus moriens, “Iure,” inquit, “illud mihi accidit, ego enim in fimo habitans ad mel appropinquavi.”
M0693 (not in Perry)
692. Scarabaeus et Formica. Formica, aestivo tempore arva circumiens, frumentum ac hordeum colligebat sibique, ut vesci posset hieme, recondebat. Hanc videns, scarabaeus ingentem quidem eius laborem atque sollicitudinem est admiratus, quod nimirum eo tempore quo animalia cetera, labore remisso, otia trahunt, ipsa contra ita labori insudaret. Ad haec, formica tunc nihil respondit. Postea vero, cum hiems advenisset atque fimus, nimio imbre perfusus, omnino madefactus esset, scarabaeus, fame correptus, ad eam se contulit ac, ut aliquid cibi daret, enixe rogavit. Cui illa, “Si tum, scarabaee, escam tibi comparasses, cum me laborantem increpabas, nunc profecto non indigeres.” Pari modo, qui ubertatis causa nullam futuri curam habent, conversis deinde temporibus, calamitatibus maximis opprimuntur.
M0692 Perry112
682. Muscae et Rusticus. Impatiens quidam in aestate muscarum, a quibus perpetuo vexaretur, arripit iratus accensa stramenta et in casula ubique circumfert flammam, cuius vi muscae vel necarentur vel repellerentur. Sed incautius dum ignem tractat, tugurioli arida materia incenditur et domuncula tota conflagrat. Fabula docet plerosque vitantes parva detrimenta in maxima damna incidere.
M0682 (not in Perry)
674. Apicula et Fuci Otiosi. Animadvertens apicula fucos otiosos in copia non minore vitam degere quam laboriosissimum genus apicularum, eos imitari et non magis opus facere velle decrevit. Sed, cum quasi pensum cotidianum ab illa exigeretur, desertis suis, ad fucos transiit, interque illorum furta suppetente etiam ubique pabulo, aestatem satis, ut rebatur, commode transegit. Sub hiemis autem frigora, fuci in suas lamulas disperguntur et se quasi sepeliunt intra cavernas. Apicula igitur revolabat ad genus suum et alvearia repetebat; verum, omnibus foraminibus et ostiolis alveorum obturatis, celeriter gelu hiemis et imbribus oppressa interiit.
M0674 (not in Perry)
655. Cicada et Auceps. Auceps, audita cicada, magnam aliquam praedam capturum se speravit, quam, cum forte praeteriret, aestimabat ex cantu. Sed cum arte adhibita cepisset, nihil quidem praeter cicadae cantum reportavit. Tunc itaque opinionem incusavit, quod mendax multis in rebus ferret iudicium.
M0655 Perry397
616. Serpens et Feles. Serpens et feles in quadam domo pugnabant. Inquilini itaque mures, qui ab utrisque continuo devorabantur, ubi decertantes eos videre, cavis illico exiere suis. Ipsi vero simul ac mures videre, iris sepositis proeliisque dimissis, omnes in illos conversi sunt.
M0616 Perry197
995. Dives et Vidua. Quidam dives multas habuit vaccas, et erat quaedam vidua eidem proxima, unam tantummodo habens vaccam pinguem; quam dives ille concupiscens ait servo suo, “Ecce vidua illa pinguissimam habet vaccam, vade et adduc mihi illam.” Qui, praeceptum domini sui faciens, domino suo illam adduxit; qui iussit eam interfici, quia pinguis erat, fecitque partem decoqui, partemque assari, et ad prandium suum deferri. Sed, primo morsello inde assumpto suffocatus, ille dives interiit.
M0995 (not in Perry)
597. Delphinus et Leo. Leo, iuxta litus quoddam oberrans, cum delphinum summis elatum undis vidisset, eum ad societatem secum ineundam hortatus est, se maxime amicos strenuosque auxiliatores invicem fore aiens, quod ille quidem aquatilibus, ipse terrestribus animantibus imperaret. Delphinus libenter annuit et societatem iungit. Cum vero, haud multo post tempore, pugnam contra silvestrem taurum leo esset initurus, delphinum in auxilium vocavit. Sed ille, quamvis maxime vellet et niteretur, cum e mari exsilire non posset, leo ut proditorem acriter obiurgavit. At delphinus respondens, “Nec me,” ait, “incuses, sed Naturam, quae me marinum cum crearit, in terram egredi non sinit.” Oportet nos etiam, dum amicitiam inimus, tales socios deligere qui nobis in periculis adesse possint.
M0597 Perry145
939. Mulier Puerpera et Lectus. Instante partu, actis mensibus, mulier humi iacebat, flebilis gemitus ciens. Vir hortatus est ut corpus lecto reciperet, quo onus naturae melius deponeret. “Minime confido,” mulier inquit, “malum finiri posse in loco illo quo conceptum est initio.” Nemo libenter locum recolit qui laesit.
M0939 Perry479
701. Pulex et Abbas. Pulicem cepit abbas, dicens, “Nunc te teneo! Saepe me punxisti, a somno excitasti; numquam te dimittam, sed statim interficiam.” Dixit pulex, “Pater sancte, ex quo me interficere proponis, pone me in palma tua, ut libere valeam peccata mea confiteri. Cum confessus fuero, poteris me interficere.” Abbas, pietate motus, posuit pulicem in medio palmae. Pulex statim exsilivit et per saltum evasit. Abbas pulicem fortiter vocavit, sed redire noluit. Sic plerique, in arto positi, interea promittunt sed, cum evaserunt, nihil persolvunt.
M0701 (not in Perry)
603. Rana et Hydrus. Hydrus in quadam palude ranam persequebatur. Quem cum illa evadere non posset, conversa dicebat, “Ne me devora, hydre, quae nulli umquam nocui.” Cui hydrus “Clamor tuus,” inquit, “minaeque, quibus die noctuque obstrepis, te maleficum animal esse testantur. Quod autem non noceas, impotentia causa est; dentes enim non habes.”
M0603 (not in Perry)
592. Ostreae et Naufragi. Fractae navis tabula homines naufragos duos ad rupem inhospitalem detulerat. Illi, cum statim aliquid edule perquisissent, nil prorsus invenere praeter ostreas. Unam alteramque postquam vexarunt diu, tandem recludunt at, ubi foeda dapis species oculis hiantibus patuit, exhorruerunt ambo. Tunc se ope omni destitutos iudicantes, mortem denique exspectant. Mox unus elanguescit, in solo decumbit, et perit. Alter, ostream quam abiecerat repetit, anxie considerat, et nauseabundus demum sorptam vorat. At illa intimos stomachi recessus subit et simul hominis sensus inertes recreat. “O suavitas!” exclamat, et undique ostreas capessit et dividit et abligurit, usque eo debilis ventriculus officio suo fungi neget, impeditus videlicet copia nimia. Invalescit et corporis compago brevi dissolvitur. Idem saepe mortales abstinentes, idem saepe intemperantes in exitium ruunt.
M0592 (not in Perry)
591. Ostreum et Aquae Gutta. Tenuis gutta, cum in vastos ponti sinus devolveretur, ab aethere alto cadens, “Heu, ego tantula,” inquit, “quid voragini tantae prodesse possum, primo fluctu scilicet exhaurienda et funditus interitura?” Dum gutta sic misella sortem suam deprimit, ostreum, ore patulo dehiscens, summis undis emergit et hanc delapsam excipit, penitus recondit, et induratam perficit. Quae gutta fuerat, exstitit demum unio, ac deinde ad illud honoris fastigium evectus est ut regis caput ornaret. Qui se fatentur humiles, extollit Deus.
M0591 (not in Perry)
589. Cancri et Asinus. Asinus, cadens in lutum, coepit eiulans clamare pro eo quod non poterat egredi. Cui cancri dixerunt, “Quare plangis? Cum nos, qui longe ante cecidimus in lutum, minime plangamus.”
M0589 Perry189
585. Crocodilus et Tigris. Quidam viator, dum iter carperet in calle angustissimo inter rupem arduam et Gangis crepidinem, tigrim efferam huc irruentem adspexit. Gradum retro ferre vult, at etiam crocodilus furens ab hac parte accurrit. Videt ergo se miserum neci geminae expositum, et hinc et illinc pariter. Nulla via utramvis beluam effugere potest, et tigris iam ungues exerebat, in praedam involare parans. Ecce autem crocodilus pernix simul eodem advenit et, omisso homine, dentibus ferratis hanc mediam apprehendit et sub aquas secum rapit. Et qui duplex malum timuit, neutrum subit. Haec narratio vera ostendit periculum duplex aliquando minus simplice nocere.
M0585 (not in Perry)
577. Avis Solitaria. Avis quaedam, procul ab omni consuetudine, dies placidos agebat. Sed taedium tamen solitariae vitae sensit et migrat. In turbam corvorum incidit, quos discordiarum furor perpetuus agitat, edacitate percitos. Avis pacifica vix potest tale contubernium sustinere et refugit. Hinc ad gregem aquilarum contendit, quae nobilibus artibus se devoverunt, sed ambitio et crudelitas eas patrare suadent omne criminum genus. Avis modesta exhorruit et recessit. Paulo post in valle reducta audit sonos arte musica modulatos et gaudet reperisse aves studio canendi deditas. At dissensio misera eas perturbat. Immodicus laudis amor omnes tenet et macerat; hinc livor et simultas et calumnia saeviunt luctumque spargunt. Avis benigna gemit et “Repetamus,” inquit, “nostram solitudinem.” Bonum quod cupimus in nostro sinu gerimus, alibique frustra quaeritur felicitas.
M0577 (not in Perry)
574. Anser et Gressus Eius. Non placebat matri anserculi sui gressus. Docebat igitur ac praecipiebat illi primum, ne, in latus utrumque nutando quasi claudicaret, ita ingrederetur. Pullus, cum hoc tentaret neque succederet res, ramusculos alligat ad cruscula, quibus sustentatus ingrederetur aequabilius, sed illi procumbere in lacunulas et natitare volentem impediebant. Tum mater “Caput saltem,” inquit, “teneto.” Ille, erecto collo, caput sursum immobile tenens, ad obvia quaeque offendebat, cum oculi non prospicerent sed suspicerent. Tum mater “At tu,” inquit, “et pedibus et capite sic utere, ut maiores omnes tui usi fuere.”
M0574 (not in Perry)
565. Gallina Ovis Incubans et Vulpes. Vulpes rustici cuiusdam domum ingressa, reperit in nido gallinam, ovis incubantem, quae eam rogabat, dicens, “Ne me, obsecro, in praesentia occidas macilentam. Exspecta paululum, dum pulli mihi nascantur, quos ut tenellos absque dentium dolore esse poteris.” Tunc vulpes “Non essem,” inquit, “inter vulpes numeranda, si nunc esuriens, spe pullorum, qui nondum nati sunt, paratum omittere cibum. Dentes validos gero, qui quamlibet durissimam carnem molere consueverunt.” Haec dicens, gallinam devoravit.
M0565 (not in Perry)
541. Luscinia et Acanthis. Luscinia et acanthis ante fenestram in caveis inclusae pendebant. Luscinia cantum iucundissimum incipit. Pater filium interrogat utra avis tam suaviter canat, et ostendit ei utramque. Filius statim, “Sine dubio,” inquit, “acanthis ista est, quae sonos illos suavissimos edit; pennas enim habet pulcherrimas.” Haec fabula eos reprehendit qui homines ex vestibus et forma aestimant.
M0541 (not in Perry)
537. Olores et Hirundines. Insultabant oloribus hirundines et exprobrabant solitudinem, canendi imperitiam et inertiam, iactantes se, quod urbes et domos et ipsa cubicula principum penetrarent, diu noctuque suis modulationibus implerent ac mirifice delectarent. Talia effutientes olorum turba perceperat nec responsione dignas iudicabat; unus eorum, “Rarissime quidem,” ait, “modulamur et extra urbes in solitudine degimus, quia nec modulationum nostrarum sacra vulgari, nec solitudinis nostrae penetralia temerari, aut nos vulgo committere patimur. Ite igitur a nobis, importunae aviculae! Nos urbes et turbas populares fugimus, ne vestra societate contaminemur; cum vos expulerint, tunc prope civitates et magnatum tecta divina nostra suis numeris absoluta modulamina pangemus.”
M0537 (not in Perry)
526. Perdix et Vulpes. Perdix dum in loco eminentiori sederet, advenit vulpes et dixit ei, “Quam formosa est facies tua, crura tua et rostrum, os tuum sicut corallum! Nam si dormires, pulchrior esses.” Credens ei, perdix clausit oculos atque eam illico vulpes rapuit. At perdix fletu permixta locuta est, “Per artium tuarum virtutes te quaeso, ut antea nomen meum dicas et sic me devorabis.” At ubi vulpes perdicem voluit nominare, aperuit os et evasit perdix. Dolens, vulpes ait, “Heu, me quid opus fuerat loqui?” Respondit perdix, “Heu, me dormire quid necesse erat, cui somnus non venerat?” Fabula scripta est eis qui, ubi necessarium non est, loquuntur, et ubi vigilare oportet, dormiunt.
M0526 Perry562
517. Columba et Mustela. Cum mustela catulos suos quotidie transferret, hanc columba interrogavit quid toties locum mutare tamque sollicitam esse cogeret. Illa respondit, “Cum te pullos tuos educare usque in eodem loco viderem et hos tibi usque subripi, ista tua securitas me anxiam fecit.
M0517 (not in Perry)
508. Cuculus et Cantus Eius. Ad sturnum, qui ex urbe aufugerat, volavit cuculus; scire enim volebat quid homines de cantu suo iudicarent. “Quomodo,” interrogavit, “homines de luscinia loquuntur?” Ille respondet, “Lusciniae cantum maximopere laudant.” “Quomodo de alauda?” “Multi quidem huius cantum laudant.” “Quomodo de coturnice?” “Nonnulli etiam coturnicis cantu delectantur.” “Quid vero de me iudicant?” “Hoc,” inquit sturnus, “dicere tibi non possum; nusquam enim tui fit mentio.” Id non exspectaverat cuculus. “Si ita est,” inquit iratus, “in posterum semper de me ipse loquar.”
M0508 (not in Perry)
506. Galerita et Pater Eius. Aesopus ait galeritam, avium primam omnium, ante terram generatam fuisse, ac deinde patrem eius morbo extinctum, cum terra non esset, quinque dies insepultum iacuisse; illam autem, quidnam ageret incertam ob rei difficultatem, patrem denique in capite sepeliisse.
M0506 Perry447
740. Sol et Stellae. Stellae certabant de principatu; suum quaeque splendorem laudabat. Dum certant, apparet sol; omnes evanescunt.
M0740 (not in Perry)
500. Turdus et Merula. Merula, suspiciens milvum magno ambitu aera circinantem ingentesque eiulatus edentem, vehementer exterrita est. Cui turdus “Ne trepida, soror,” inquit, “tantos pugnae apparatus; totque minas in exiguum murem aut in pullum gallinaceum tandem effundet. Cavendum nobis est ab accipitre, cuius prius ungues quam vocem sentire solemus.” Fabula indicat magis quietos et tacitos homines quam minaces et verbosos extimescendos.
M0500 (not in Perry)
1000. Pauperis Asinus et Dolium. Vir quidam pauper, cui praeter vini dolium et asinum nihil erat, filiam unicam cuidam spoponderat adolescenti, paulum nescio quid pollicitus dotis, quam ex vini et asini pretio (constituerat enim haec venumdare) contrahere posse arbitrabatur. Sed sequenti nocte qua sponsalia facta sunt, asinus obiit et, inter moriendum, fracto calcibus dolio, vinum effudit. Fabula indicat nullam in rebus caducis spem habendam.
M1000 (not in Perry)
441. Corvus et Viatores. Nonnullis ad opus quoddam agendum profectis, corvus oculorum altero captus obvius fuit. Conversis proinde illis et quodam ut reverterentur suadente, quod nimirum id huiusmodi moneret augurium, alter respondit, “Qui nobis ille futura praedixerit, qui neque propriam caecitatem praevidit, ut sibi ab illa caveret?” Ita qui in propriis rebus desipiunt, etiamsi consilia dent aliis, inutiles et viles sunt.
M0441 Perry236
422. Accipitres et Columbae. Accipitres, invicem inimici, quotidie decertabant; suisque odiis occupati, alias aves minime infestabant. Columbae, eorum vicem dolentes, eos missis legatis composuere. Sed illi, ubi inter se amici effecti sunt, ceteras aves imbecilliores et maxime columbas vexare et occidere non desinebant. Tunc secum columbae, “Quam utilior accipitrum discordia quam concordia nobis erat!”
M0422 (not in Perry)
415. Aquila, Sol et Bubo. Aquila, habens filiam, quaesivit ab omnibus consilium cui deberet tam nobilis domicella desponsari. Qui omnes concordaverunt quod Soli. Respiciens, aquila vidit bubonem et mittens pro eo dixit, “Hoc consilium mihi dederunt; tamen, quia estis de hominibus meis, volo vestrum audire consilium.” Qui ait, “Vos estis avis fortior et nobilior, et magis appropinquatis Soli; aliquando tamen gravat vos, et nos debiliores multo plus. Si filia vestra maritaretur Soli, tot poterunt generari Soles quod nulla avis poterit durare.” “Verum,” inquit aquila, “est; non fiet ita.” Docet petere consilium apertius, quia aliquando melius invenitur.
M0415 (not in Perry)
412. Aquila et Mus. Aquila quondam, caecis laqueorum dolis implicita, ubi sensit, simul impetum exerit et quaerit se expedire; unice hoc agit, ira et furore fortis, et nil proficit. Cuius laborem videns, mus misertus est. Abrosis ergo dente crebro vinculis, armigeram Iovis in libertatem vindicat. At libera illa “Mene vitam debere,” dixit, “contemptissimae bestiolae? Proh Iuppiter!” Et liberatorem suum necat. Summos servasse humilibus piaculum est.
M0412 (not in Perry)
510. Cuculus, Luscinia, et Asinus. Orta contentione lusciniam inter et cuculum, uter suavius caneret, delectus est pro iudice asinus, et ipse vocis cantandi peritia, suo iudicio, non ignobilis. Iubente asino, prior cantat luscinia modulaturque carmen tanta dulcedine et varietate distinctum ut nil esse posse suavius diceres. Eodem iubente, vicissim cantat cuculus antiquam suam ridiculamque cantilenam. Quo cantante, arrigit ambas aures asinus et delectatus suavitate cantus cuculi, ut qui ad suum cantum propius referret; pronuntiat victorem cuculum, victam lusciniam. Non mirum si quotidie ad aram iustitiae naufragetur innocentia, ubi asinus fiat iudex.
M0510 (not in Perry)